Подпишитесь на наш канал в Telegram

Զոհված քաջարի զինվորների մասին

Հայկական պետության բոլոր հաջողություններով և անհաջողություններով հանդերձ` բանակն այսօրվա դրությամբ, անկասկած, համարվում է ամենահաջողված և ամենակայացած պետական կառույցը: Հենց այդ հանգամանքն է, որ անընդհատ նվնվացող ու լալկան ամորֆ զանգվածին, որին հասարակության մեջ ընդունված է ասել «եեչիստներ» (երկիրը երկիր չէ), չի թողնում հանգիստ ապրել:

Այդ կենսազանգվածը ակտիվանում է հատկապես սահմանին իրավիճակի սրման կամ էլ հայ զինծառայողների զոհվելու մասին լուրը հանրայնացնելու ժամանակ: Սոցկայքերն ու լրատվականների մեկնաբանությունների սյունակները վայրկենական լցվում են հիստերիկ «ձյաձյաներով» ու «ծյոծաներով», որոնք սկսում են լաց ու կոծ անել` հուսահատորեն փորձելով իրենց ձեռնտու պատկեր ստեղծել և վայրկյանների ընթացքում հավաքում են իրենց նմաններից կազմված մի ամբոխ. «Դարձյալ…Մինչև ե՞րբ…Երբ կավարտվի այս ամենը… Ո՞ւմ է սա պետք: Ռեժիմը սպանում է տղաներին…Նրանք կռվում են հին զենքերով…Նրանք ռազմամթերք չունեն…Նրանք սոված և Ո՞ւմ է պետք այդ Ղարաբաղը…Ո՞ւր են հարուստների երեխաները…» և այլն, և այլն: Այդ խաղացանկը բոլորին է ծանոթ:

Միևնույն ժամանակ գործնական որևէ բան առաջարկել այդ ամբոխը, ի վիճակի չէ: Բայց նաև դեռ չեն համարձակվում բացահայտ ասել իրենց նպատակների մասին, քանի որ նպատակները պարզ ու հասարակ են. ցրել բանակը, անպաշտպան թողնել սահմանները, քանդել հայակական պետականությունը, Հայաստան թողնել թշնամուն: Այդ զանգվածի համար որքան երկրում գործերը վատ են լինում, այնքան լավ, այնքան լսելի են իրենց սեփական ոչնչությունն ու չկայացվածությունը բավարարող նվնվոցներն ու լացը:

Իմիջիայլոց, գիտակցելու համար պետք է մի քիչ մտածել. 100, եթե ոչ` 1000 տարվա մեջ առաջին անգամ հայը պայքարում է ոչ օտարների շահերի, զոհում է իրեն ոչ օտարների կայսերական ամբիցիաների համար, բայց պաշտպանելով իր հայրենիքը` վտանգում է իր կյանքը և մեկ-մեկ էլ` հանուն նրա զոհում այն: Պաշտպանում է նաև բանակի հանդեպ ատելությամբ լցված ամբոխին: 

Աշխատանքի բերումով` ես առաջին տարին չէ, որ զբաղվում եմ մեր հարևան և տարածաշրջանի մյուս ժողովուրդների` Թուրքիայի, Իրանի, արաբական երկրների, քրդերի, եզդիների մամուլի ու սոցկայքերի մոնիթորինգով Եվ պիտի ասեմ, որ մեզ համար բավականին տխուր պատկերի եմ ականատես լինում. հարևան և ոչ մի երկրում, և ոչ մի հարևան ժողովդի մոտ չկա մարդկանց նման լայն շերտավորում, որ սեփական երկիրն այդքան ատի և սեփական բանակի հանդեպ այդքան անբարյացակամ վերաբերմունք ունենա: Հնարավո՞ր է թուրքը, քուրդը կամ վրացին ասեն` «երկիրը երկիր չէ»: Իսկ մեր եեչիստների համար դա սովորական բան է, ավելին` երբեմն դիտավորյալ էլ են անում այդ արտահայտությունը` այլազգիների ներկայությամբ: Ի՞նչ է դա, եթե ոչ բացահայտ մազոխիզմ:

Ավելին ասեմ` վերոհիշյալ երկրների մամուլի նյութերի մեկնաբանություններում իրենց զինվորականների վրա այդքան անզուսպ հարձակումների երբեք չեմ հանդիպել: Յուրաքանչյուր իրանցու, քուրդի կամ արաբի կողմից հանուն հայրենիքի զոհված զինվորը, որը կատարել է իր զինվորական, տղամարդկային ու կրոնական պարտքը, մեծարվում և հարգվում է: Օրինակ` թուրքերի մոտ շեհիդ` այդ բնորոշումից բխող բոլոր արտոնություններով հանդերձ, համարվում է ոչ միայն զոհված զինծառայողը, այլև ոստիկանը, այսպես կոչված գյուղական պաշտպանության աշխատակիցը, ուժայինը` սպանված, օրինակ, ճանապարհային պատահարի ժամանակ և անգամ, ենթադրենք, քուրդ զինյալների կողմից սպանված քաղաքացիական անձը: Մարտի ժամանակ զոհվածներին հուղարկավորում են զինվորական պատվով և, Աստված չանի, հանկարծ որևէ մեկը փորձի արատավորել կամ ստորացնել նրանց անունը` «ո՞ւմ է դա պետք» կամ «ե՞րբ կավարտվի այս ամենը» արտահայտությամբ: Ինչպես իր աշխատանքներից մեկում գրել է երջանկահիշատակ Լևոն Մելիք-Շահնազարյանը, շեհիդն Իսլամի գաղափարախոսական հիմնական դրոււյթներց մեկն է, շեհիդը դեպի Ալլահ տանող ճանապարհին ընկած նահատակ է: Իր կյանքով և մահով շեհիդը վկայում է Ալլահին նվիրված լինելու մասին` ընդհուպ այն, որ կարող է զոհել կյանքը: Շեհիդը հանուն իսլամական կրոնի իրեն զոհող և տանջալից մահով մեռնողն է: Ղուրանում շեհիդների մասին բազմաթիվ կետեր կան. «Ոչ մի կերպ մահացած մի համարիր նրանց, ովքեր սպանվել են Ալլահի ճանապարհին: Ոչ, նրանք ողջ են և իրենց Տիրոջից բաժին կստանան…»:

Մի ժամանակ մեզ մոտ էլ էին գործածական «նահատակ», «մարտիրոս», «նահատակվել», «մարտիրոսվել» հասկացությունները, որոնք հիմա, կարելի է ասել, դուրս են եկել գործածությունից: Հետաքրքիր է, որ, օրինակ, սիրիահայերը զոհված տղաների հանդեպ հիստերիկ վերաբերմունք չունեն: Մեզ մոտ հասարակ օգտատերը, լավագույն դեպքում, խղճահարություն է առաջացնում: Մեր հերոսներին երեխաների պես խղճալ պետք չէ: Նրանց պետք է հիշել և հպարտանալ նրանցով: Իրենց կյանքով և անմահանալով նրանք վաստակել են ոչ թե խղճահարություն, այլ` հավերժ հիշատակ և սերունդների երախտագիտությունը:

Կապված վերևում ասվածի հետ` կցանկանայի առաջարկություն անել մեր հայ ղեկավարությանը: Հնարավոր է` ոմանց այդ խնդրանքն անտեղի թվա, բայց եթե լրջորեն մտածենք, ապա դա ողջամիտ բան է: Այսպես օրինակ, Երբ մարտում հայ զինվոր է զոհվում, մենք` լրագրողներս, որ ռազմա-հայրենասիրական թեմայով կապված ենք, փորձում ենք գտնել հարազատներին, տնտղում ենք սոցկայքերը, որպեսզի զոհված զինծառայողի մասին ինֆորմացիա գտնենք, լուսանկար հրապարակենք` նրա համար, որ մարդիկ կարողանան իմանալ, հիշել և հպարտանալ մեր հերոսներով: Իսկ ինչո՞ւ պաշտպանության նախարարությունը զինվորներին չի լուսանկարում, ասենք, երդում տալու ժամանակ. զորահանդեսային համազգեստով, զենքը ձեռքին, հայկական եռագույնի ֆոնին: Նման զինվորական լուսանկարները զորացրվելուց հետո ցանկացած տուն կզարդարեին: Իսկ, եթե լինի այն, ինչ լինում է պատերազում (իհարկե, Աստված տա` մեր տղաների շրջանում կորուստներ չունենանք), ողջ երկիրն իր հերոսներին դեմքով կճանաչի:

Ի դեպ, սա յւորահատուկ բան չէ. նման պրակտիկա կա նաև թուրքական բանակում, քրդերի մոտ, Իրանի հեղափոխական գվարդիայում: Ըստ իս` մեր ռազմական ղեկավարությունը պետք է կիրառի այդ պրակտիկան:

Շեհիդները` թուրքական բանակում, քրդական «HPG» խմբավորման մեջ և իրանական հեղափոխական գվարդիայիում

Իսկ այս հոդվածը կցանկանայի ավարտել իմ լավ ընկեր Զինավոր Մեղրյանի խոսքերով, ով ևս պատերազմում կորցրել է հարազատին` հորը` մեր փառավոր և պաշտելի Շահեն Մեղրյանին.

«Քանի դեռ կան տղաները, ովքեր պատրաստ են իրենց երեխաներին որբ թողնել, մայրերին` երեխաներից զրկված, կանանց` այրի, հայրերին` անխոս ցավի մեջ, ամեն ինչ լավ կլինի` բոլորի համար. ինչպես հայրենիքը երկրպագողների ու հանուն նրա արարողների, այնպես էլ բարձր ամբիոններից այն վաճառողների համար: Այդ տղաների ստեղծած «ապրանքը» համազգային է, ես կասեի` անգամ համամարդկային, հետևաբար` աստվածային:
Երջանիկ են հանուն հայրենիքի իրենց զոհաբերած տղաները:

Տե´ր Աստված, հանգստություն տուր նրանց հոգիներին…»:

ՊԱՆԴՈՒԽՏ

Уважаемые друзья, информационно-аналитический портал Voskanapat.info нуждается в вашей поддержке. Помогите сделать его ещё лучше!
10.07.2018 Էրդողանը նշանակել է նոր կառավարության կազմը 7.07.2018 ՀԱՊԿ քարտուղարությունը ԼՂ խնդրի խաղաղ կարգավորմանն այլընտրանք չի տեսնում Ադրբեջանը առաջնագծում հայ դիրքապահների ուղղությամբ արձակել է ավելի քան 1500 կրակոց Նախիջևանում ՃՏՊ հետևանքով ադրբեջանցի զինծառայողներ են մահացել Իրանում ԻՊ ութ անդամ մահապատժի է ենթարկվել 6.07.2018 Ադրբեջանի սահմանապահները թմրանյութերի հերթական խոշոր չափաբաժինն են առգրավել 5.07.2018 ՄԱԿ-ի ԱԽ բանաձևերի շահարկման հերթական փորձն Ադրբեջանի կողմից ձեռնարկվում է ի շահ պատերազմի, և ոչ խաղաղության 4.07.2018 Բաքվի մետրոն շարունակում է չգործել հոսանքազրկման պատճառով Ալիևը Գյանջայի քաղաքապետի մահափորձի քրգործը վերցրել է իր անձնական վերահսկողության ներքո 3.07.2018 Բաքուն և ադրբեջանական այլ քաղաքներ հայտնվել են խավարում 2.07.2018 Հայաստանը Եվրամիության հետ համաձայնագիրը կվավերացնի մինչև մայիս ՀՀ ԶՈՒ-ն ի վիճակի է զինծառայողներին ապահովել ամեն ինչով. Գլխավոր շտաբի պետ 30.06.2018 Ադրբեջանը հայ դիրքապահների ուղղությամբ արձակել է ավելի քան 1500 կրակոց Էրդողանը մտադիր է նոր կառավարության կազմում ներգրավել հայ տնտեսագետ Դարոն Աճեմօղլուին. թուրքական ԶԼՄ-ներ Հայաստանի և Գերմանիայի արտգործնախարարները նախանշել են երկկողմ հարաբերությունների զարգացման ուղիները Արցախում պայմանագրային զինծառայող է մահացել 29.06.2018 Արցախը հակամարտության կարգավորման գործընթացում պետք է ունենա որոշիչ ձայն Արցախում իրավիճակ է փոխվել 28.06.2018 Բակո Սահակյանը մասնակցել է Մարտակերտի ազատագրման 25-ամյակին նվիրված միջոցառումներին Ադրբեջանցիների հերթական «զոհերը» կամ ԵԽԽՎ կոռուպցիոն բացահայտումների նոր «սերիան» 27.06.2018 Բացատրեք այս վեհաժողովին՝ ինչու եք կրկին զինամթերք կուտակում սահմանին. Արփինե Հովհաննիսյանը՝ ԵԽԽՎ-ում ադրբեջանցի պատվիրակին 26.06.2018 Եվրամիությունն աջակցության ծրագիր է նախատեսում Հայաստանում ապաստանած սիրիահայերի համար 25.06.2018 Քեթի Փիրին մեկնաբանել է Թուրքիայում տեղի ունեցած նախագահական և խորհրդարանական ընտրությունները Սելահաթթին Դեմիրթաշը շնորհավորել է իր կուսակիցներին և շնորհակալություն հայտնել հասարակությանը ԵԽԽՎ-ն նոր նախագահ ունի Վոլոդինն անհրաժեշտ է համարել Լեռնային Ղարաբաղում իրադրության սրում թույլ չտալը Աթեշյանը, Շիրինօղլուն և Զեքիյանը շնորհավորել են Էրդողանին ընտրություններում հաղթանակի առթիվ 23.06.2018 Փորձագետները կանխատեսում են Էրդողանի հաղթանակը Թուրքիայի նախագահական ընտրություններում Ադրբեջանական կողմը հունիսի 17-ին ձեռնարկել է դիվերսիոն ներթափանցման փորձ. Արցախի ՊԲ Զորամասերից մեկում պայմանագրային զինծառայող է մահացել 22.06.2018 ԼՂ կարգավիճակը և անվտանգությունը Հայաստանի գերակա առաջնահերթություններն են. Զոհրաբ Մնացականյան Իսրայելի պաշտպանության նախարարը հրաժարվել է այցելել Ադրբեջան 21.06.2018 ԵՄ-ն ԼՂ խնդրի կարգավորման հարցում վերահաստատել է իր աջակցությունը Մինսկի խմբի համանախագահների ջանքերին Ադրբեջանա-իրանական սահմանին փոխհրաձգության հետևանքով մարդ է վիրավորվել 18.06.2018 Նախիջևանի հատվածում որոշակի լարվածություն կա, բայց իրավիճակը վերահսկելի է. փոխնախարար Հայաստանի ու Ադրբեջանի ԱԳ նախարարների հանդիպման վերաբերյալ հստակ պայմանավորվածություն չկա. Բալայան Թուրքիան պատրաստվում է Անտարկտիդայում գիտական կայան հիմնել Թուրքիայի նախագահը պատրաստ է «անհրաժեշտության դեպքում» երկարաձգել արտակարգ դրության ռեժիմը 16.06.2018 Վարչապետ Փաշինյանն ու Բակո Սահակյանն այցելել են պաշտպանական դիրքեր 15.06.2018 Արցախի ԱԱԾ նախկին պետը նշանակվել է հատուկ հանձնարարությունների գծով նախագահի ներկայացուցչի պաշտոնում 14.06.2018 Ադրբեջանցի ակտիվիստներն ակցիա են անցկացրել ի պաշտպանություն քաղբանտարկյալ Իլգար Մամեդովի «Ադրբեջանական լվացքատուն». եվրոպացի գործիչներին կաշառելու համար Իլհամ Ալիևը թալանել է Ադրբեջանի ավանդատուներին ԵԱՀԿ ՄԽ համանախագահները քննարկել են նախարարական հանդիպման կազմակերպման հարցը Ցանկանալով խելացի երևալ՝ ադրբեջանցի պատգամավորը հիմարի տպավորություն է թողել Հայաստանը շարունակելու է հակամարտության խաղաղ կարգավորմանն ուղղված ջանքերը․ ՀՀ Նախագահ 13.06.2018 Զոհրաբ Մնացականյանը մանրամասներ փոխանցեց ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահների հետ հանդիպումից Կրեմլի պալատում մեկնարկել է Փաշինյան-Պուտին հանդիպումը Թուրքիայի արգործնախարարը հայտարարել է, որ ինքը նաև Ադրբեջանի արտգործնախարարն է Բակո Սահակյանն ու Արմեն Սարգսյանը քննարկել են Հայաստան-Արցախ փոխգործակցությանն առնչվող հարցեր Ադրբեջանն Արցախի հետ շփման գծից հետ չի քաշում դեռևս ապրիլից կուտակած մեծ քանակությամբ ստորաբաժանումները
 
Խնդիրն այլ է. Արցախին հարում են այսօր գերության մեջ գտնվող լայնածավալ հայկական հողեր, որոնց վրա ապրում է թշնամին և ամեն օր սպառնում Արցախի Հանրապետությանը։ Այս հանգամանքը ստիպում է Արցախի քաղաքացիներին և ողջ հայ ժողովրդին ապրել հոգևոր և ֆիզիկական ուժերի լրացուցիչ լարման պայմաններում։ Լևոն Մելիք-Շահնազարյան