Հայաստանում «Իսկանդեր»-ի հայտնվելը զրոյացրել է Ադրբեջանի ձեռք բերած հրթիռային կայանների հզորությունը. Կոնովալով

Voskanapat.info-ի հարցերին պատասխանում է ռազմական փորձագետ, Ռուսաստանի Ռազմավարական կոնյունկտուրայի կենտրոնի տնօրեն Իվան Կոնովալովը:

-Իվան Պավլովիչ, այն պահից սկսած, ինչ «Իսկանդեր» տակտիկա-հրթիռային համալիրը հայտնվել է Հայաստանում, ադրբեջանցիները քունն ու հանգիստը կորցրել են, իսկ «Իսկանդեր»-ի հետ վիրտուալ պայքարը դարձել է կպչուն գաղափար: Վերջերս Ադրբեջանի հանրապետության պաշտպանության նախարար Զաքիր Հասանովը հայտարարել է, որ «Ադրբեջանն ունի հակազդեցության համակարգ, մենք կարող ենք խփել այդ հրթիռները: Մենք նույնպես ունենք հրթիռներ, որոնց թիվը 50 անգամ գերազանցում է Հայաստանի ունեցածին»: Դա, ամեն դեպքում, լո՞ւրջ է, թե՞ սովորական «բլեֆ» է:

-Միանշանակ, դա աշխարհում գոյություն ունեցող լավագույն օպերատիվ-տակտիկական հրթիռային համակարգերից մեկն է: Պատահական չէ, որ Կալինինգրադի տակ ռուսական «Իսկանդեր-Մ» հրթիռների տեղակայումը նման անհանգստություն էր առաջացրել նաև ՆԱՏՕ-ի անդամ երկրներում: Ես չեմ հասկանում հայկական կողմի անհանգստությունը: Ինչո՞վ են պատրաստվում ադրբեջանցիները որսալ այդ հրթիռները, «երկաթե գմբեթո՞վ»: Այո, դա հակահրթիռային պաշտպանության լավ տակտիկական համակարգ է, որը նախատեսված է 4-70 կմ հեռավորության վրա թռչող չկառավարվող տակտիկական հրթիռներից պաշտպանվելու համար և պատրաստված է առանց ԱՄՆ-ի օգնության, հենց հրեաների կողմից: Բայց ինչպես գիտեք, «Երկաթե գմբեթը» չի որսում անգամ տնայնագործ ձևով պատրաստված բոլոր «Կասսամ» հրթիռները, որոնք արձակում է «Համասը»` Գազայի հատվածից, կամ էլ` «Հեզբոլլահը»` Լիբանանի տարածքից:

Մյուս կողմից` գեներալ Զաքիր Հասանովի հայտարարությունը տեղեկատվական պատեազմի մաս է կազմում, որն անդադար մղում են երկու կողմերն էլ: Ադրբեջանի ռազմա-քաղաքական ղեկավարությունն ինչպե՞ս պատասխանի Հայաստանում «Իսկանդեր» հայտնվելուն. բառերո՞վ, թե՞ ֆիզիկապես: Ահա և բառացի պատասխանը. հայտարարություն` հանուն հայտարարության:

Իսկ ահա ասվածը որպես հզոր գաղափար ընդունելը, շատ ավելի բարդ է: Հակամարտության լուրջ էսկալացիայի դեպքում միայն Հայաստանը գործի կդնի «Իսկանդերը»: Ես չեմ կարծում, թե Ադրբեջանը պատրաստ է գնալու նման էսկալացիայի: Պետք է հաշվի առնել նաև «Իսկանդեր»-ների մատակարարման բարոյական գործոնը: Նախ` Հայաստանն արդեն գիտի, որ ունի նման հզոր զենք, իսկ երկրորդ`Ռուսաստանն, իհարկե վատ դրության մեջ է` կապված Ադրբեջանին սպառազինություն մատակարարելու հետ, բայց Ռուսաստանն էլ այդ քայլով հաստատեց, որ Հայաստանին համարում է իր ռազմավարական դաշնակիցը: Ի՞նչ է նշանակում ռազմավարական միություն: Դա համատեղ ռազմական պլանավորում է, շատ սերտ ռազմական համագործակցություն: Ադրբեջանն այդ առումով տնտեսական գործընկեր է, որին մենք ուղղակի զենք ենք մատակարարում: Իսկ երկրները, որոնց մենք զենք ենք մատակարարում, 60-ից ավել է: Այո, Ադրբեջանն առաջին տասնյակում է, հետո ի՞նչ: Ռուսաստանը, բնականաբար, չի ուզում կորցնել ո´չ ռազմավարական դաշնակցին, ո´չ կարևորագույն տնտեսական գործընկերոջը: Հայաստանում ռուսական «Իսկանդեր»-ների հայտնվելը զրոյացրել է ավելի վաղ Ադրբեջանի ձեռք բերած ռուսական հրթիռներին:

-Վերջին ժամանակներս Ադրբեջանի ռազմա-քաղաքական ղեկավարությունը սպառնում է օգտագործել Նախիջևանում գտնվող իր զինանոցը` շեշտը դնելով ինքնավարությանը` Երևանի մոտ լինելու վրա:

-Նախիջևանի տարածքը չի օգտագործվել անգամ ղարաբաղյան պատերազմի տարիներին: Այսօր առավել դժվար կլինի դա անելը: Ադրբեջանի համար դա այդ ուղղությամբ շատ արագ պարտություն է նշանակում: Այդտեղ լանդշաֆտը հարթավայրային է, և ադրբեջանական բանակի համար շատ ավելի դժվար կլինի դիմակայել հայկական կողմի հարվածներին: Ով համարձակվում է նման հայտարարություններ անել, նա ոչինչ չի հասկանում ռազմական գործից և գլուխ չի հանում ռազմական մարտավարությունից ու ռազմավարությունից: Եվ երկրորդը, որ պետք է ասել, ահա` ասում են` հերյուրանք է:

Ապրիլյան պատերազմը երկու կողմերին կանգնեցրել է լուրջ հակամարտության եզրին, բայց դրանից Ադրբեջանը բացարձակապես ոչինչ չի շահել: Դիմակայության ինտենսիվությունը չի նվազում նաև այսօր` մի պարզ պատճառով. դա իրավիճակը բորբոքելու ռազմավարության մի մասն է, միջազգային հանրությանը խնդրի մասին հիշեցնելու միջոց և ԱՄՆ-ից, եվրոպական երկրներից ու Թուրքիայից միջամտության սպասում: Նշենք, որ այդ ռազմավարությունը երբեք չի աշխատել, որովհետև, պայմանավորված մի շարք պատճառներով, նման քաղաքականությամբ հաջողության հասնելն իրատեսական չէ, իսկ սադրիչ գործողություններ ձեռնարկելով` ընդհանրապես: Անգամ ոչ վաղեմի հակամարտությունը, որի ժամանակ խաղաղ բնակիչներ են զոհվել, միջազգային հանրության կողմից լուրջ արձագանքի չի արժանացել: Անգամ Թուրքիան, խոշոր հաշվով, չի միջամտել: Բաքվում միշտ հայտարարել են, որ մեկ ռազմական գործողությամբ կգրավեն Լեռնային ղարաբաղը, բայց ապրիլյան իրադարձությունները ցույց են տվել, որ անգամ ձեռք բերված հսկայական քանակությամբ ժամանակակից սպառազինությունը չի կարող ապահովել նրանց հաղթանակը: Ամեն դեպքում, շատ հավանական է, որ Ադրբեջանը հասկացել է, որ չի կարող լրիվությամբ զավթել Լեռնային Ղարաբաղը և հիմա ստիպված է փոխել հիմունքները:

Բաքուն զրկվել է Թուրքիայի աջակցությունից, որը 2016թ. ապրիլին կարևոր դեր է խաղացել ռազմական գործողությունների սկսման գործում: Բացի Թուրքիայից, չկա այլ երկիր, որը կպաշտպանի Ադրբեջանի ռազմատենչ քաղաքականությունը, դրա համար էլ նահանջ է նկատվում նախկին դիրքերից: Բոլորը հիանալի գիտեն, որ Հայաստանի և ԼՂՀ բանակները հետխորհրդային տարածքում լավագույններից են: Նրանք լավ են պատրաստված` մոտիվացված մարտիկներով և ղեկավարման կուռ համակարգով: Հայկական բանակը խորհային բանակի լավագույն ավանդույթների կրողն է: Ես տեսել եմ, թե ինչպես է հայկական նորաստեղծ բանակին մանրակրկտորեն փոխանցվել խորհրդայինի ողջ փորձը: Ադրբեջանական բանակը, բնականաբար, չի կարող լինել խորհրդային բանակի`հաղթող բանակի ժառանգորդը, որովհետև այնտեղ օգտագործվում է տարբեր երկրների փորձը. ամերիկյան, հրեական, թուրքական: Բայց արդյունքում նրանք չկարողացան կառուցել ճիշտ բանակային կառույց: Խիստ խայտաբղետ է տարբեր բանակների ռազմական հիմունքների ներկապնակը, որոնք կոչված են լուծելու ոչ համարժեք առաջադրանքներ:

Եփրեմ ՍԱՐԳՍՅԱՆ

25.05.2018 Արցախի ՄԻՊ համակազմակերպմամբ Շուշիում գումարվել է Ամերիկայի հայ իրավաբանների միության համաժողովը Ռուսաստանի եւ Հայաստանի համագործակցության «վեկտորն ու դինամիկան» պահպանվում են. ՌԴ ԱԳՆ Միջազգային ասպարեզում Հայաստանի պետական շահը պետք է միասնաբար ներկայացնել. Արմեն Աշոտյան ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վարույթ է ընդունել Սամվել Բաբայանի գործով բողոքը ՄԱԿ-ում տարածվել է Արցախի Հանրապետության ԱԳՆ փաստաթուղթը Արմեն Սարգսյանն իր աշխատավարձից 10 մլն դրամ կնվիրաբերի «Հայաստան» համահայկական հիմնադրամին Կարծում եմ՝ մյուս շաբաթ կկարողանանք հավաքվել և որոշում կայացնել. Էդմոն Մարուքյանը՝ «Ելք» խմբակցության ղեկավարի ընտրության մասին Առողջապահության նախարարության աշխատակազմի ղեկավարը ազատման դիմում է ներկայացրել Վալերի Օսիպյանը շրջանավարտներին հորդորել է կարգապահություն դրսևորել Մենք շարժվում ենք դեպի ազատ և երջանիկ Հայաստան.Նիկոլ Փաշինյան Հավատացեք, որ այսօր հնչող դպրոցական վերջին զանգը ձեզ առաջնորդում է երազանքի Հայաստան. ՀՀ նախագահի ուղերձը Դո՛ւք եք հզորացնելու մեր բանակը, զարգացնելու հայ մշակույթը, գիտությունն ու տնտեսությունը. Արա Բաբլոյանի ուղերձը Ադրբեջանում թղթադրամ է թողարկվել նախկին նախագահ Հեյդար Ալիևի դիմանկարով Դպրոցին հաջորդող մեծ կյանքում էլ շարունակեք հարստացնել ձեր գիտելիքներն ու փորձը. Տարոն Մարգարյանը շնորհավորել է շրջանավարտներին Հայաստանի դպրոցներում հնչում է վերջին զանգը Դատաիրավական ոլորտում Հայաստանն ու Իտալիան կխորացնեն համագործակցությունը 24.05.2018 Մովսես Հակոբյանը նշանակվել է գլխավոր ռազմական տեսուչ Մովսես Հակոբյանն ազատվել է գլխավոր նշտաբի պետի պաշտոնից ԵԽԽՎ համազեկուցողները գոհունակությամբ արձանագրել են հայաստանյան իրադարձությունների խաղաղ ընթացքը Զինծառայողի մահվան գործով մեղադրանք է առաջադրվել հենակետի ավագին ՀՀ նախագահը մրցանակներ է հանձնել 12 բնագավառների հաղթողներին ՍԱՊԾ-ն տեղում ոչնչացրել է հայտնաբերած ժամկետանց սննդամթերքը Երևանի ավագանին երեք նոր անդամ ունի Իմ լիազորությունների սահմաններում կանեմ ամեն ինչ, որպեսզի ընտրությունները լինեն արդար և արդարացի. ՀՀ նախագահ Այստեղ որոշողը քաղաքական ուժերն են. Մուկուչյանը՝ ռեյտինգային ընտրակարգը վերացնելու մասին Հարկային մուտքերը լինելու են պլանավորածից էականորեն բարձր. ՊԵԿ նախագահ Արցախն անկախության նույնքան իրավունք ունի, որքան Սլովակիան, Հայաստանն ու Ադրբեջանը. Շարմազանով ՀՀ ԱԺ աշխատակազմը եւ կորեական KOICA գործակալությունը ձեռք են բերել տեխնիկական վերազինման աջակցության պայմանավորվածություն Լիտվայի խորհրդարանը վավերացրեց ՀՀ-ԵՄ համաձայնագիրը Այս վճիռն ապացուցում է, որ Ալեքսանդր Արզումանյանը եղել է քաղբանտարկյալ. վարչապետն անդրադարձավ ՄԻԵԴ վճռին Արդարադատության նախարարությունը որոշ խախտումներ արած վարորդներին կազատի տուգանքներից ՊԵԿ նախագահը նոր տեղակալ ունի Զոհրաբ Մնացականյանն ընդունել է Ֆրանկոֆոնիայի միջազգային կազմակերպության քարտուղարության պատվիրակությանը Մովսես Հակոբյանը կազատվի ԶՈՒ գլխավոր շտաբի պետի պաշտոնից ՀՀ վարչապետը Գարեգին Չուգասզյանին հորդորել է դադարեցնել հացադուլը Կոռուպցիոն շղթաներով հարստացած անձանց բացահայտումների առնչությամբ կան բերման ենթարկվածներ. ԱԱԾ տնօրեն ԱԻՆ կադրային քաղաքականությունը կփոխվի Վայելեք ձեր օրը, սակայն շատ չխմեք. ԿԳ նախարարը Փարիզից ողջույնի խոսք է հղել շրջանավարտներին Հայոց ցեղասպանության ճանաչման նախագծին Քնեսեթում «այո» կամ «ոչ» կասեն մայիսի 30-ին 23.05.2018 Անհարկի հետազոտություններից խուսափելու նպատակով հնարավոր է ներդրվի ռեֆերենս լաբորատորիաների համակարգ Քննչական կոմիտեն պարզել է լրագրողի մասնագիտական գործունեությանը խոչընդոտած անձանց ինքնությունը Մեր պատկերացումն է արտահերթ ընտրություններն անցկացնել աշնանը. ՀՀ վարչապետ ՀՀ ՊՆ և ԶՈՒ ներկայացուցիչները մասնակցում են ՀԱՊԿ զորավարժությունների կազմակերպման շտաբային բանակցություններին ՀՀ-ում անկախ դատական համակարգի կայացման համար երկու գործնական անելիք ունենք. Նիկոլ Փաշինյան Հունիսին մենք կվերականգնենք բանակցային գործընթացը համանախագահների հետ հանդիպմամբ. ԱԳ նախարար Հայտնաբերվել են դեպքեր, երբ հաշմանդամության խմբերը տրվել են առանց հիմնավորող փաստաթղթի. Մանե Թանդիլյան Ոստիկանության Կոտայքի բաժնի պետին մեղադրանք է առաջադրվել լրագրողի գործունեությանը խոչընդոտելու համար Գերմանիան կաջակցի Հայաստանում խորհրդարանական ընտրությունների բարեհաջող անցկացմանը Արցախում վիրավորված զինվորի վիճակը կայուն է Կոռուպցիոն բնույթի հանցագործություններ կատարելու համար քրեական հետապնդում է հարուցվել 47 պետական պաշտոնյայի նկատմամբ
 
Խնդիրն այլ է. Արցախին հարում են այսօր գերության մեջ գտնվող լայնածավալ հայկական հողեր, որոնց վրա ապրում է թշնամին և ամեն օր սպառնում Արցախի Հանրապետությանը։ Այս հանգամանքը ստիպում է Արցախի քաղաքացիներին և ողջ հայ ժողովրդին ապրել հոգևոր և ֆիզիկական ուժերի լրացուցիչ լարման պայմաններում։ Լևոն Մելիք-Շահնազարյան