Подпишитесь на наш канал в Telegram

Վախը

Ապրիլյան հերոսների հիշատակին

Եթե սեփական վախերից սկսեմ, մեկը հենց հիմա քթիս տակ է՝ վախը սպիտակ թղթից: «Գրեմ-չգրեմ»-ից: Բայց եթե որոշել ես գրել վախի մասին, ու արդեն առնվազն մի տող մրոտել ես, ուրեմն վախիդ կեսը հաղթահարել ես:

Վախի տարերքը տարածությունն է: Եվ որքան մեծ լինի տարածությունը, այնքան ավելի լավ կզգա նա իրեն: Այս տարածության անունը հարմարավետություն է, հարմարավետության բարձրակետը՝ ունայնությունը: Վախը դիֆուզվում է տարածության ու հարմարավետության մեջ, ու նրա վերջը ունայնությունն է: Հե՛նց ունայնությունն էլ սպանում է:

Երբ դու չունես այդ տարածությունը, վախերդ քեզ չեն տիրում: Դու մեն-մենակ կանգնում ես խնդրիդ առաջ ու ուզած-չուզած՝ հաղթում ես: Վախերդ հաշվարկելու ժամանակ չունենալու պատճառով: Ու դառնում ես հերոս: Իսկական հերոս: Մարդկային ամենասովորական մարմնի մեջ, ամենասովորական անունազգանունով…


Անցյալ ապրիլին սահմանին կանգնած ամենասովորական մարմնի մեջ, ամենասովորական անունազգանունով հարյուրից ավելի զինվոր ու սպա հերոսացան՝ արտասանած վերջին բառերով Երկրի պաշտպանությունը թողնելով ապրողներիս: Վերապրած հերոսներն էլ աննկատ պիտի ապրեն մեր կողքին՝ ստիպված լինելով մեծահոգաբար լուռումունջ տանել կյանքին նայելու մեր թեթևությունն ու մակերեսայնությունը, մեր հարմարվողականությունն ու «հիմնավորված» վախերը: Խիզախումի պահին նրանք ժամանակ չունեին իրենց ու այլոց վախերը հաշվարկելու, նրանք տեղյակ չէին կարգավորման պլաններ մշակող ու քաղաքական որոշումներ կայացնող հեռավոր կենտրոններից, ու քանի որ կապված չէին դրանց հետ և ոչ մի պիղծ չափանիշով, նրանց մեջ չկար այն տարածությունը, որը պիտի հասցրած լիներ լցվել դիվանագիտական-քաղաքական վախերով ու զգուշավորությամբ:

Ամենասովորական մարմնի մեջ ու ամենասովորական անունազգանունով զինվորը մեն-մենակ ու դեմ առ դեմ կանգնեց ճակատագրով հենց իրեն բաժին հասած խնդրի առաջ ու, քանի որ կյանքի ու մահվան միջև վախի սպրդելու համար նվազագույն տարածություն անգամ չկա, փառահեղ հաղթանակ տարավ ու հերոսացավ՝ գրողի ծոցն ուղարկելով հեռավոր քաղաքական կենտրոններում որոճացած ծրագրերը: Վստահ եմ՝ նա համաշխարհային, երևի թե անգամ տիեզերական օրակարգ փոխեց: Վախի բացակայության շնորհիվ: Ու հիմա լուսանկարից ժպտում է՝ «Ես հաղթեցի աշխարհին»:

Այս օրերին ապրիլի տղաների վառ հիշատակի պատգամն այս է՝ ՉՎԱԽԵՆԱ՛Ք, ՀԱՅԵ՛Ր: Մենք մեր բոլոր հաղթանակները կերտել ենք օրհասական ժամերին: Վախի իսպառ բացակայության մեջ: Մենք դիվանագետ ժողովուրդ չենք: Մեր ձենովօհանական հարմարվողականությունն ու «լայնախոհությունն» անպտուղ են եղել, և ինչպես համարյա միշտ՝ մի ծուռ Դավթի միջոցով այդ ամոթալի վարքակազմը կոնկրետ գործողությամբ սնանկ ու սին է ճանաչվել: Մի ծուռ Դավիթ միշտ՝ անտեղյակ թելադրվող քաղաքական օրակարգերից ու իբր անխուսափելի պարտադրանքներից, պաշտպանական առողջ բնազդով ու աստվածատուր համարձակությամբ շեղել ու բեկել է բոլոր այն շանթերը, որ ուղղված են եղել մեր գոյության ու տեսակի դեմ:

Սահմանից հեռու՝ մեր ներքին կյանքում այժմ հսկայական տարածություն կա, որ լցված է վախերով: Ընդունված է, որ բանական մարդը հազար անգամ ծանրութեթև անի ամեն ինչ, կասկածի տակ առնի այն ամենը, ինչը կարող է դույզն-ինչ վտանգավոր լինել: Բայց արդյո՞ք այդ ծանրութեթևի մեջ խորանալով մենք մեզ չենք բռնում ուղիղ հարմարավետության գրկում: Եվ ի՞նչ երեսով ենք այդ հարմարավետության միջից նայում մեր հերոսներին: Հարմարավետության մեջ ընկղմված քաղաքացին, որ իր վախերը սնում է լրահոսից իրեն հրամցվող վերլուծություններով ու ամեն տեսակ դավադրատեսություններով, իրեն խաբում է մտածող, կշռադատող մարդ լինելու պատրանքով, մինչդեռ իրականում թույլ է տալիս թշնամուն ներազդել իր վրա՝ հետևողականորեն քայքայման տանելով գործելու ու հերոսանալու իրեն տրված բացառիկ ներուժը:

Հարմարավետությունը հայի հագով չի կարված: Չպետք է տարվել այդ սին պատրանքով: Դրա վերջը ունայնությունն է: Իսկ ունայնությունը կործանում է՝ սպանելով երկուսն էլ՝ մարմինն էլ, հոգին էլ:

Անի ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ
ԵՐԵՔՆՈՒԿ

Уважаемые друзья, информационно-аналитический портал Voskanapat.info нуждается в вашей поддержке. Помогите сделать его ещё лучше!
10.07.2018 Էրդողանը նշանակել է նոր կառավարության կազմը 7.07.2018 ՀԱՊԿ քարտուղարությունը ԼՂ խնդրի խաղաղ կարգավորմանն այլընտրանք չի տեսնում Ադրբեջանը առաջնագծում հայ դիրքապահների ուղղությամբ արձակել է ավելի քան 1500 կրակոց Նախիջևանում ՃՏՊ հետևանքով ադրբեջանցի զինծառայողներ են մահացել Իրանում ԻՊ ութ անդամ մահապատժի է ենթարկվել 6.07.2018 Ադրբեջանի սահմանապահները թմրանյութերի հերթական խոշոր չափաբաժինն են առգրավել 5.07.2018 ՄԱԿ-ի ԱԽ բանաձևերի շահարկման հերթական փորձն Ադրբեջանի կողմից ձեռնարկվում է ի շահ պատերազմի, և ոչ խաղաղության 4.07.2018 Բաքվի մետրոն շարունակում է չգործել հոսանքազրկման պատճառով Ալիևը Գյանջայի քաղաքապետի մահափորձի քրգործը վերցրել է իր անձնական վերահսկողության ներքո 3.07.2018 Բաքուն և ադրբեջանական այլ քաղաքներ հայտնվել են խավարում 2.07.2018 Հայաստանը Եվրամիության հետ համաձայնագիրը կվավերացնի մինչև մայիս ՀՀ ԶՈՒ-ն ի վիճակի է զինծառայողներին ապահովել ամեն ինչով. Գլխավոր շտաբի պետ 30.06.2018 Ադրբեջանը հայ դիրքապահների ուղղությամբ արձակել է ավելի քան 1500 կրակոց Էրդողանը մտադիր է նոր կառավարության կազմում ներգրավել հայ տնտեսագետ Դարոն Աճեմօղլուին. թուրքական ԶԼՄ-ներ Հայաստանի և Գերմանիայի արտգործնախարարները նախանշել են երկկողմ հարաբերությունների զարգացման ուղիները Արցախում պայմանագրային զինծառայող է մահացել 29.06.2018 Արցախը հակամարտության կարգավորման գործընթացում պետք է ունենա որոշիչ ձայն Արցախում իրավիճակ է փոխվել 28.06.2018 Բակո Սահակյանը մասնակցել է Մարտակերտի ազատագրման 25-ամյակին նվիրված միջոցառումներին Ադրբեջանցիների հերթական «զոհերը» կամ ԵԽԽՎ կոռուպցիոն բացահայտումների նոր «սերիան» 27.06.2018 Բացատրեք այս վեհաժողովին՝ ինչու եք կրկին զինամթերք կուտակում սահմանին. Արփինե Հովհաննիսյանը՝ ԵԽԽՎ-ում ադրբեջանցի պատվիրակին 26.06.2018 Եվրամիությունն աջակցության ծրագիր է նախատեսում Հայաստանում ապաստանած սիրիահայերի համար 25.06.2018 Քեթի Փիրին մեկնաբանել է Թուրքիայում տեղի ունեցած նախագահական և խորհրդարանական ընտրությունները Սելահաթթին Դեմիրթաշը շնորհավորել է իր կուսակիցներին և շնորհակալություն հայտնել հասարակությանը ԵԽԽՎ-ն նոր նախագահ ունի Վոլոդինն անհրաժեշտ է համարել Լեռնային Ղարաբաղում իրադրության սրում թույլ չտալը Աթեշյանը, Շիրինօղլուն և Զեքիյանը շնորհավորել են Էրդողանին ընտրություններում հաղթանակի առթիվ 23.06.2018 Փորձագետները կանխատեսում են Էրդողանի հաղթանակը Թուրքիայի նախագահական ընտրություններում Ադրբեջանական կողմը հունիսի 17-ին ձեռնարկել է դիվերսիոն ներթափանցման փորձ. Արցախի ՊԲ Զորամասերից մեկում պայմանագրային զինծառայող է մահացել 22.06.2018 ԼՂ կարգավիճակը և անվտանգությունը Հայաստանի գերակա առաջնահերթություններն են. Զոհրաբ Մնացականյան Իսրայելի պաշտպանության նախարարը հրաժարվել է այցելել Ադրբեջան 21.06.2018 ԵՄ-ն ԼՂ խնդրի կարգավորման հարցում վերահաստատել է իր աջակցությունը Մինսկի խմբի համանախագահների ջանքերին Ադրբեջանա-իրանական սահմանին փոխհրաձգության հետևանքով մարդ է վիրավորվել 18.06.2018 Նախիջևանի հատվածում որոշակի լարվածություն կա, բայց իրավիճակը վերահսկելի է. փոխնախարար Հայաստանի ու Ադրբեջանի ԱԳ նախարարների հանդիպման վերաբերյալ հստակ պայմանավորվածություն չկա. Բալայան Թուրքիան պատրաստվում է Անտարկտիդայում գիտական կայան հիմնել Թուրքիայի նախագահը պատրաստ է «անհրաժեշտության դեպքում» երկարաձգել արտակարգ դրության ռեժիմը 16.06.2018 Վարչապետ Փաշինյանն ու Բակո Սահակյանն այցելել են պաշտպանական դիրքեր 15.06.2018 Արցախի ԱԱԾ նախկին պետը նշանակվել է հատուկ հանձնարարությունների գծով նախագահի ներկայացուցչի պաշտոնում 14.06.2018 Ադրբեջանցի ակտիվիստներն ակցիա են անցկացրել ի պաշտպանություն քաղբանտարկյալ Իլգար Մամեդովի «Ադրբեջանական լվացքատուն». եվրոպացի գործիչներին կաշառելու համար Իլհամ Ալիևը թալանել է Ադրբեջանի ավանդատուներին ԵԱՀԿ ՄԽ համանախագահները քննարկել են նախարարական հանդիպման կազմակերպման հարցը Ցանկանալով խելացի երևալ՝ ադրբեջանցի պատգամավորը հիմարի տպավորություն է թողել Հայաստանը շարունակելու է հակամարտության խաղաղ կարգավորմանն ուղղված ջանքերը․ ՀՀ Նախագահ 13.06.2018 Զոհրաբ Մնացականյանը մանրամասներ փոխանցեց ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահների հետ հանդիպումից Կրեմլի պալատում մեկնարկել է Փաշինյան-Պուտին հանդիպումը Թուրքիայի արգործնախարարը հայտարարել է, որ ինքը նաև Ադրբեջանի արտգործնախարարն է Բակո Սահակյանն ու Արմեն Սարգսյանը քննարկել են Հայաստան-Արցախ փոխգործակցությանն առնչվող հարցեր Ադրբեջանն Արցախի հետ շփման գծից հետ չի քաշում դեռևս ապրիլից կուտակած մեծ քանակությամբ ստորաբաժանումները
 
Խնդիրն այլ է. Արցախին հարում են այսօր գերության մեջ գտնվող լայնածավալ հայկական հողեր, որոնց վրա ապրում է թշնամին և ամեն օր սպառնում Արցախի Հանրապետությանը։ Այս հանգամանքը ստիպում է Արցախի քաղաքացիներին և ողջ հայ ժողովրդին ապրել հոգևոր և ֆիզիկական ուժերի լրացուցիչ լարման պայմաններում։ Լևոն Մելիք-Շահնազարյան