Իլհամապուշ. Իլհամն իսկապես ապշել է

«Ներկա պահին 11 երկրներից 30 բլոգերներ գտնվում են Արցախում, ծանոթանում Արցախի պատմության ու մշակույթի, հետաքրքիր մարդկանց հետ և թքած ունեն «սև ցուցակի» ու Ալիևի նմանատիպ այլ «բանտիկների» վրա»,- նախօրեին այդ լուրը հայտնել է բավականին հայտնի հայ բլոգեր Տիգրան Քոչարյանը: Այդ բլոգերների թվում են` Անտոն Նոսիկը, Անտոն Մերկուրովը, Սվետլանա Բոլշակովան և այլ հայտնի մարդիկ` այդ թվում նաև Իսրայելի և Բելառուսի քաղաքացիներ:

Իսկ դա նշանակում է, որ Լապշինին չեզոքացնելու հզոր ահաբեկող գործողությունը` իրականացված երկու բռնապետերի, մեկ նորաթուխ փոխբռնապետուհու, ազգային անվտանգության նախարարարությունների, դատախազությունների, դատարանների, երկու բռնապետերի հատուկ ջոկատայինների ստորաբաժանումների մասնակցությամբ և պսակված Բաքվի օդանավակայանում շքեղ ռազմական զորահանդեսով և «ադրբեջանական պետականության ու դիվանագիտության տարած հաղթանակի» մասին մազութային ափերում արված հայտարարություններով, հակառակ ազդեցություն ունեցավ: Այդ օպերացիան նպաստեց, որ Արցախ մեկնողների թիվն աճի երկրաչափական պրոգրեսիայով:

Առհասարակ, պետք է նշել, որ բլոգեր Լապշինի հետ կատարվածից հետո հայկական երկրորդ հանրապետության հադեպ աշխարհի հետաքրքրությունը կրկնակի աճել է, ինչպես աճել է նաև սեփական աչքերով այն հողը տեսնել ցանկացողների թիվը, որի համար դաժան մարտեր են վարում համաշխարհային վերջին բռնապետերը:

Արցախում եղած բլոգերներից մեկը` Անտոն Նոսիկը, «Կենդանի մատյանում»-ում (Живой Журнал) «Գնում եմ Արցախ» վերնագրով իր գրառման մեջ Ադրբեջանի և այդ պետմիավորի, այսպես կոչված, տարածքային ամբողջականության մասին այսպիսի կարծիք է հայտնել. «Գնում եմ Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետություն, այն հին հայկական Արցախն է: Ասում են` Անդրկովկասի ամենագեղեցիկ վայրն է:

Կարծիք կա, որ յուրաքանչյուրը, ով այցելում է այնտեղ, խախտում է Ադրբեջանի տարածքային ամբողջականությունը: Դա ինձ չի հուզում, քանի որ Ադրբեջանի գոյությունն, առհասարակ, որպես անկախ պետական միավոր, ես համարում եմ պատմական անցանկլաի սխալ և թյուրիմացություն: Ինչպես մինչև 1918թ. նման երկիր գոյություն չի ունեցել, այնպես էլ վերջին դարաշրջանում աշխարհի քաղաքական քարտեզը կարող էր հրաշալի գոյատևեր առանց նրա: Ափսոս, որ այդ հոյակապ հնարավորությունը բաց է թողնվել:

Ներկայիս հարատև, ավազակապետական ընտանեկան բռնապետությունը, որտեղ մարդակեր Ռամիլ Սաֆարովին համարում են ազգային հերոս, իիկ բլոգեր Լապշինին` վտանգավոր պետական հանցագործ, ընդհանրապես արժանի չէ, որ ես հաշվի առնեմ «ճիշտ» սահմանների մասին նրա կարծիքը:

Այդ երկրի` քարտեզի վրա այսքան ժամանակ ձգելու պատճառը եղել և մնում են ածխաջրածինները: Նավթն ու գազը կազմում են ադրբեջանական արտահանման ծավալի 88.2 տոկոսը: Մինսկից Լապշինի արտահանձնումը, և հունգարական բանտից մարդասպան Սաֆարովի հաղթական ազատումը գործարքներ են, որոնց դիմաց Ադրբեջանը նավթադոլարներ է վճարել:

Ի՞նչ կմնա Ադրբեջանից, երբ այդ չվաստակած փողերը վերջանան: Կապրենք, կտեսնենք: Շատ երկար չենք սպասի»:

Իսլամական ասացվածք կա` «Ալհամդուլիլլա» կամ «Փառք Ալլահին», որը համապատասխանեցնելով ներկայիս ադրբեջանական իրականությանը` նոր արտահայտություն է ծնվում` «Իլհամդուրիլա», որը, մեծ հաշվով, արդեն վաղուց ուղեկցում է երկարաքիթ ապշերոնյան սուլթանի բոլոր նախաձեռնություններին:

Այդ բոլոր առումներով անկարողությունն էլ` տղամարդկային, ռազմական, մարդկային, բաքվեցի բռնապետին ստիպում է պարբերաբար օդը թնդեցնել իր գրոտեսկային ծուղրուղուներով, որի բազմամյա արդյունքին զգալի զիջում է անգամ բռնապետի քթի երկարությունը:

«Ցանկացած գնով մենք կվերականգնենք մեր երկրի տարածքային ամբողջականությունը: Դրա համար մենք, իհարկե, վարում ենք հաջող քաղաքականություն: Ամեն օր, ամեն տարի մենք մոտեցնում ենք այն օրը, երբ Ադրբեջանի դրոշը կծածանվի Շուշիում և Խանքենդիում, ինչպես այսօր այն ծածանվում է Լելեթեփեում և Ագդերում»,- նախօրեին Իլհամապուշը ծուղրուղու է կանչել` Նովրուզի առթիվ ելույթ ունենալով իր ընտրազանգվածի առաջ:

Չգիտեմ` ինչ է «լելեթեփեն», բայց ինչ վերաբերում է արցախյան շրջկենտրոն Մարտակերտին, որը եկվոր քոչվոր ցեղերը, նստած իրենց մազութի լճում, հարյուրավոր կմ հեռավորությունից իրենց թույլ են տալիս անվանել օտար` «ագդեր» անունով, կասեմ հետևյալը. Այս տողերի հեղինակի Մարտակերտ կատարած վերջին այցի ժամանակ, իսկապես, հաջողվել է երկու անգամ տեսնել Կասպից ծովի ափին հարող պետմիավորի դրոշը: Ճիշտ է, ասել, որ այն այնտեղ «ծածանվում» է, չեմ կարող: Ուղղակի հայկական քաղաքի որոշ բնակիչներ այդ գունավոր կտորը փռում են իրենց բնակարանների մուտքի առաջ, որի վրա մաքրում են կոշիկները: Ըստ իս` դա վերոնշյալ պետմիավորի խորհրդանիշի լիովին արժանի կիրառումն է:

Բայց այդ պետմիավորման մեջ ցնորվածը միայն Իլհամը չէ: Նրա ցնորամտության արժանի մրցակից է նաև Ադրբեջանի պաշտպանության նախարար Զաքիր Հասանովը:

Փետրվարի 24-ին անրդկովկասյան թուրքերի թաբլոիդները շշմեցուցիչ նորություն են հայտնել. «Զաքիր Հասանովը անձամբ է հայերի դեմ մարտի տարել» իրենց զզվելի ասկերախումբը։ Այդ դիվերսիան զուգադիպել է կոմերցիոն բրենդ դարձած «խոջալու»-ի տարելիցի, ինչպես նաև Մեհրիբան Ալիևային` փոխնախագահի պաշտոնում նշանակելու հետ:

Հասանովի այդ «անձնական հերոսության» արդյունքը, համաձայն վստահելի աղբյուրներից ճշտված տեղեկությունների, եղավ 16 բարձրակարգ ադրբեջանցի ասկյարների դիակները: Նրանց ևս 37 «գործընկերներ» ստացան տարբեր աստիճանի վնասվածքներ: Միևնույն ժամանակ, հայկական կողմը կորուստներ չունեցավ:

Նման խլացնող պարտությունից հետո հուսալքված «հերոս» Հասանովը որոշ ժամանակ չերևաց հասարակության աչքին: Վերջապես, երկար լռությունից հետո, հասանովյան քարոզչամեքենան ուրիշ հարմար բան չգտավ, քան ստեղծել և եթեր հեռարձակել ապատեղեկատվական հոսք`մ ասնավորապես «հայկական կողմի կորուստների» մասին: Ընդ որում, թվագրելով դրանք անգամ այն օրերին, երբ Արցախի և Ադրբեջանի սահմանին ոչ մի բախում չէր եղել: Այն մասին, թե այդ հաղորդագրություններ գրողներն ու իրենց հերոս ղեկավարը ինչ շտապողականության և խուճապի մեջ են գտնվում, վկայում է անգամ այն փաստը, որ նշված կորուստներից մեկը թվագրել են… մարտի 134-ով:

ՊԱՆԴՈՒԽՏ

27.05.2017 ՀՀ պաշտպանության նախարարը ներկայացրել է ռազմական ոստիկանության նորանշանակ պետին Եվրամիությունը խրախուսում է ՀՀ Ազգային ժողովին օրակարգում մարդու իրավունքներին կարևորություն տալու հարցում Բարձր տեխնոլոգիական ապրանքների արտահանման ոլորտում Հայաստանն ապահովում է քանակ և որակ «Ավրորա»-ի շնորհիվ շատ երկրներ իմացան Հայոց ցեղասպանության մասին ԼՂ հակամարտությունը չունի ռազմական լուծում. ԵՄ պատվիրակության ղեկավար Սվիտալսկին հակակոռուպցիոն մարմնի ձեւավորումն արդեն իսկ լավ զարգացում է համարում Ադրբեջանը գյուղմթերք է ներմուծում Հայաստանից և Արցախից ՌԴ-ում մեծ հետաքրքրությամբ և սիրով են ընդունում հայկական ապրանքները. Վերոնիկա Նիկիշինա Սերժ Սարգսյանի նախագահությամբ մեկնարկել է «Հայաստան» համահայկական հիմնադրամի հոգաբարձուների խորհրդի 26-րդ նիստը Արցախյան ազատամարտը դարձավ այս հերոսամարտերի շարունակությունը. Բակո Սահակյան 26.05.2017 Վիգեն Սարգսյանը մասնակցել է ԱՊՀ պաշտպանության նախարարների խորհրդի նիստին Տեղի է ունեցել ՀՀ Նախագահի 2016 թվականի մրցանակների հանձնման արարողությունը Տայանին հորդորել է Էրդողանին հարգել մամուլի ազատությունը Թուրքիան Վաշինգտոնում իր իսկ կիրառած բռնությունների համար մեղադրում է ԱՄՆ իշխանություններին Պոպովը հայտարարել է ԼՂ գոտում միջազգային դիտորդների թիվը յոթով ավելացնելու պայմանավորվածության մասին Էրդողանին կարող են արգելել ԱՄՆ այցելել. Ամերիկայի ձայն Լապշինի գործով հետաքննությունն ավարտվել է Արցախում զոհ ունենք Մերկելն Էրդողանից պահանջել է ազատ արձակել գերմանացի լրագրողին ՄԻԵԴ-ն ամենակարճ ժամկետում կուսումնասիրի Թուրքիայում ձերբակալված գերմանացի լրագրողի բողոքը Գնդակը Թուրքիայի դաշտում է. ԵՄ ներկայացուցիչները դրական քայլեր են ակնկալում թուրքական կողմից 25.05.2017 ՀՀ-ն հույս ունի մինչև ԱԼԳ գագաթնաժողովը ստորագրել ԵՄ-ի հետ համագործակցության նոր համաձայնագիրը. Սվիտալսկի Նախագահը ընդունել է ԵԽ արտաքին հարաբերությունների հանձնաժողովի պատվիրակությանը Մանչեսթերում տեղի ունեցած ահաբեկչության հեղինակը Անգլիա է մեկնել Թուրքիայից ԱՄՆ Ներկայացուցիչների պալատի արտաքին հարաբերությունների հանձնաժողովը դատապարտել է Էրդողանի թիկնազորի գործողությունները ԵՄ-ն պատրաստ է աջակցել Հայաստանին ընտրական գործընթացներում առկա թերությունները վերացնելու ուղղությամբ Ադրբեջանի կառավարությունը չի կարողացել իրականություն դարձնել 2016-ի ՀՆԱ կանխատեսումները Էրդողանը հանդիպել է Ֆրանսիայի նախագահ Մակրոնի հետ Պաշտպանության նախարարության պատվիրակությունը մեկնել է ՌԴ ՀՀ զինված ուժերի աշխատանքային խումբը մեկնել է Մինսկ 24.05.2017 Էրդողանը կրկին առիթը բաց չի թողել Գերմանիային վիրավորելու Վիգեն Սարգսյանը ՉԺՀ դեսպանի և ռազմական կցորդի հետ քննարկել է փոխգործակցության զարգացման ուղիները Ղազախստանն ամեն կերպ փորձելու է Ադրբեջանից հետ ստանալ պարտքերը Վլադիմիր Եվսեեւն առաջարկում է ստեղծել Իրան-Ռուսաստան-Հայաստան եռանկյունի Թուրքիայում գյուլենականների նոր ձերբակալություններ կիրականացվեն Բրիտանիան պատմության մեջ երրորդ անգամ ահաբեկչական սպառնալիքի ամենաբարձր մակարդակն է սահմանում Գերմանացի պատգամավորների այցը Թուրքիա վերջին պահին չեղյալ է համարվել Թուրքիան ռուսական ցորենի ներմուծման նոր սահմնափակումներ է մտցրել ԵԱՀԿ-ն Մարտակերտի շրջանում դիտարկում է անցկացնելու Հակառակորդը հրադադարի պահպանման ռեժիմը խախտել է ավելի քան 95 անգամ 23.05.2017 Ոստիկանությունը հաստատել է. Մանչեսթերի ահաբեկչությունն իրականացրել է 22- ամյա տաղամարդը Անկարան փորձում է ՆԱՏՕ-ի միջոցով ազդել Եվրոպական քաղաքականության վրա Ադրբեջանի տնտեսությունը շարունակում է անկում ապրել Արցախի Նախագահն ընդունել է Ամերիկայի Հայ Ավետարանչական ընկերակցության պատվիրակությանը Ահաբեկչությունից հետո Մանչեսթրի հիվանդանոց են տեղափոխել 12 լրջորեն վիրավորված երեխաների Ռուսաստանը ՀԱՊԿ անդամ երկրներին անվճար զենք է մատակարարելու Եվրամիությունը ԼՂ խնդրի լուծումը տեսնում է բացառապես խաղաղ ճանապարհով. Մոգերինի Սերժ Սարգսյանին իր հավատարմագրերն է հանձնել Հայաստանում Բելգիայի նորանշանակ դեսպանը Հայաստանն ակնկալում է շարունակել արդյունավետ համագործակցությունը ԵՄ հետ. Նալբանդյան Մանչեսթրի պայթյունից հետո Լոնդոնում ավելացնում են ոստիկանների թիվը
Խնդիրն այլ է. Արցախին հարում են այսօր գերության մեջ գտնվող լայնածավալ հայկական հողեր, որոնց վրա ապրում է թշնամին և ամեն օր սպառնում Արցախի Հանրապետությանը։ Այս հանգամանքը ստիպում է Արցախի քաղաքացիներին և ողջ հայ ժողովրդին ապրել հոգևոր և ֆիզիկական ուժերի լրացուցիչ լարման պայմաններում։ Լևոն Մելիք-Շահնազարյան